Zeytinyağı Neden Ucuz Olmaz?

Erken – Orta – Olgun Hasadın Gerçek Maliyeti ve Tüketiciye Düşen Sorumluluk

Son dönemde piyasada çok sık duyduğumuz bir soru var:“Bu zeytinyağı neden bu kadar pahalı?”Bir de bunun karşısında duran başka bir soru:“Bu kadar ucuza satılan yağ gerçekten zeytinyağı mı?”

Bu yazıda, erken – orta – olgun hasat zeytinyağının gerçek maliyetini, üretim sürecindeki kaçınılmaz kayıpları ve ucuz yağın arkasındaki riskleri açıkça anlatmak istiyorum. Çünkü mesele sadece fiyat değil; üreticinin ayakta kalması, zeytin ağaçlarının korunması ve gerçek zeytinyağının geleceği meselesi.

1️⃣ Zeytinin Hammaddesi: Daha Başta İş Zor

Bugün sıkmalık zeytinin kilogram fiyatı 42 TL’ye kadar düşmüş durumda.Bu fiyat dışarıdan bakınca “ucuz” gibi görünse de üretici için tablo farklı:

• Gübre
• Mazot
• İşçilik
• Sulama
• Budama
• Hasat maliyeti

Tüm bunlar hesaba katıldığında zeytin zaten sınırda bir kazançla fabrikaya gidiyor.

2️⃣ Fabrika Gerçeği: %10 Yağ Kesintisi

Zeytin fabrikaya girdiğinde, sıkım sırasında ortalama %10 yağ kesintisi uygulanıyor.Yani:

• 100 kg zeytinden çıkan yağın %10’u fabrikaya kalıyor
• Üreticinin eline geçen yağ daha baştan azalıyor

Bu, sektörde bilinen ve kabul edilen bir uygulama. Ama maliyet hesabında çoğu zaman göz ardı ediliyor.

3️⃣ Hasada Göre Verim Farkı (Çok Kritik)

Hasat zamanı ilerledikçe zeytinden çıkan yağ miktarı artar ama kalite düşer.

Ortalama sıkım verimleri:

• Erken hasat:➜ 6,1 kg zeytinden 1 kg yağ
• Orta hasat:➜ 5,6 kg zeytinden 1 kg yağ
• Olgun hasat:➜ 4,8 kg zeytinden 1 kg yağ

Evet, bazı yerlerde bu oran 4 kg’ya kadar düşebilir ama bu:

• Her bölge için geçerli değildir
• Her yıl olmaz
• Tüm zeytinyağlarını kapsamaz

Yani “herkes 4 kg’dan yağ çıkarıyor” söylemi gerçeği yansıtmaz.

4️⃣ Depoya Girince Bitiyor mu? Hayır.

Yağ çıktıktan sonra da kayıplar devam eder:

• Tortu (posa)
• Aktarma kaybı
• Dinlendirme sürecinde fire

Bu kayıplar kaçınılmazdır ve hiçbir üretici bundan muaf değildir.

5️⃣ Ambalaj ve Lojistik: Görünmeyen Ama Gerçek Maliyet

Bir 5 litrelik zeytinyağı tenekesi için:

• Teneke: 55 TL
• Temiz koli + paketleme: 15 TL

Sadece ambalaj maliyeti: 70 TL

Buna ek olarak:

• Kargo
• Web sitesi giderleri
• Vergi
• Şirket giderleri
• Pazarlama ve komisyonlar

Hepsi üst üste geldiğinde, gerçek üreticinin bu yağı son tüketiciye 1.900 – 2.100 TL bandında satması gerekir.

6️⃣ Peki Daha Ucuza Satanlar Nasıl Satıyor?

Bu sorunun cevabı çoğu zaman rahatsız edici:

• Geçen senenin bayat yağı
• Karışım yağlar
• Tohum yağları eklenmiş ürünler
• Asit oranı yüksek, kalitesiz yağlar

Ucuz olan her zaman avantaj değildir.Bazen sadece daha az şey almış olursunuz.

7️⃣ Asıl Tehlike: Üretici Zarar Ederse Ağaç Kesilir

Bu işin en kritik noktası burası.

Gerçek üretici zarar ederse:

• Zeytinliğini söküp başka ürüne yönelir
• Ağaç bakımı yapılmaz
• Zeytinlikler sahipsiz kalır

Zeytin ağacı bir yılda yetişmez.Kesilen her ağaç, geleceğimizden eksilir.

8️⃣ Son Söz: Tüketici Biraz Üreticiyi Düşünsün

Bu yazı “pahalı satın alın” çağrısı değil.Bu yazı “gerçek olanı seçin” çağrısıdır.

• Ucuz yağın değil, gerçek yağın peşinde olun
• Sahtekârlara değil, emeğe para verin
• Üretici ayakta kalsın ki zeytin ağacı yaşasın

Zeytinyağı sadece bir gıda değil;toprak, emek ve gelecek meselesidir.

Gerçek zeytinyağını seçen her tüketici,bir zeytin ağacını daha ayakta tutar. 🌿